Özet
çýkýÅŸ noktasý mimarlýk-edebiyat iliÅŸkisini irdelemek olan bu çalýÅŸmanýn amacý, mimarlýk söyleminin disiplinlerarasý bir yaklaÅŸýma gereksinim duyduðu varsayýmýyla mimarlýðýn sýnýrlarý dýÅŸýnda iki farklý alanýn –edebiyat ve bilim kurgu- kaynaÅŸtýrýlarak ele alýndýðý bir çerçeve kurmaktýr. Bu çerçeveyi, bilim kurgu edebiyatýnda bulunan mimari ve kentsel nesne ya da bunlarýn içinde bulunduðu sosyal koÅŸullardan yola çýkarak, mimarlýðýn epistemolojik alanýna yapýlacak çýkarýmlar olarak tanýmlamak olanaklýdýr. Bu baðlamda, sosyal eleÅŸtiri için bir araç olabilecek bilim kurgusal alanýn gelecek tahminlerini mimarlýk söylemine sistemli bir biçimde aktarmanýn olanaðý, çalýÅŸmanýn biçim almasýnda bir diðer etmen olmuÅŸtur.
Ayný zamanda mimarlýk kuramcýsý için edebiyat çerçevesinde söylemini kurabilmesi açýsýndan, önerdiði yöntemin uygulanmasýnýn yararýný da vurgulayan çalýÅŸma boyunca, bilim kurgu edebiyatýnda yer alan mekansal verilerin modern mimarlýk hareketinin eleÅŸtirildiði yakýn geçmiÅŸ mimarlýk söylemlerinde karÅŸýlýklarýnýn benzer bir biçimde var olduðu gösterilmiÅŸtir. Bu amaç doðrultusunda, bilim kurgunun artýk insanlýðýn geleceði ile deðil, ÅŸimdiki durumumuzu yorumlamakla ilgilenmesi gerekliliðini savunan Yeni Dalga akýmýnýn öncülerinden J. G. Ballard’ýn 1957-2006 arasýnda üretmiÅŸ olduðu on altý roman ve öyküsüne ait metinlerden elde edilen anlam yoluyla, kent-içi baðlamýndaki ütopyalar ve banliyö ütopyalarý ve bunlara iliÅŸkin fiziksel, sosyal ve psikolojik sonuçlarýndan elde edilen verilerle kategorilerin oluÅŸturulmasýyla modern mimarlýk eleÅŸtirisi söylemleri doðrultusunda bir çözümleme yapýlmýÅŸtýr.
Sonuç olarak, bilim kurgu söyleminin sorun olarak tanýmladýðý, ancak mimarlýk söyleminde yer bulmamýÅŸ kavramlarýn ve sonuçlarýn ortaya konmasý ve yazýnsal ve bilim kurgusal söylemden gelen bu çýkarýmlarýn mimarlýk bilgisinin yeniden üretiminde yararlý bir araç olduðunun gösterilmesi bu çalýÅŸmanýn katkýsý olarak görülebilir.
Summary
The aim of this study, with the starting point of the analysis the interrelation of architecture and literature, is to establish a framework in which literature and science fiction, two different realms considered to be outside the boundaries of architecture, are merged with the supposition that architectural discourse necessitates an interdisciplinary approach. It is possible to define this framework as the deductions departing from the architectural and urban objects or the social conditions they are within, through science fiction literature into the epistemological realm of architecture. In this context, the possibility of transferring the presumptions of science fictional realm into architectural discourse in a systematic way is another factor that has shaped the study.
Throughout the study, which also emphasizes the usefulness of employing its methodological proposal for the architectural theorist to establish her/his discourse within literal framework, it was demonstrated that spatial data within science fiction literature exist in a similar way within architectural discourse of the recent past that criticizes modern architectural movement. In this direction, an analysis has been made parallel to the discourses of the critiques of modern architectural discourse by the formation of the categories obtained from urban and suburban utopias and the results related to their physical, social and psychological facts, through the meaning obtained from the textual analysis of sixteen novels and stories produced between 1957-2006 by J. G. Ballard, who defended the necessity for science fiction to deal with not the future of humanity, but to interpret today’s situation.
As a result, it is possible to assert that it is the contribution of the study to put forward the concepts and the results that do not exist within architectural discourse and the demonstration of the effectiveness of these deductions attained through literary and science fictional discourse in the re-production of architectural knowledge.
|
|
Yükle / Download 
